Uczeni z całego świata od lat są zdania, że korzystanie ze smartfona czy laptopa tuż przed pójściem spać ma zły wpływ na sen. Dzieje się tak za sprawą emisji światła niebieskiego, które produkują między innymi wyświetlacze w smartfonach. Niech pierwszy rzuci kamień, kto nigdy przed snem nie przeglądał mediów społecznościowych, albo oglądał filmów na YouTube.
Dobry sen?
![tryb nocny](https://technostrefa.com/content/uploads/2021/05/obraz_2021-05-01_194737.png)
Jeszcze w 2014 roku przeprowadzone zostało badanie, które powiązało emisję światła niebieskiego z wydzielaniem melatoniny. Te mityczne promienie światła niebieskiego są niezwykle podobne do światła słonecznego, którego doświadczamy w ciągu dnia. Zdaniem badaczy zbyt duża ilość takiego światła w nieregularnych porach dnia i nocy może negatywnie wpłynąć na prawidłowe wydzielanie melatoniny.
Innymi słowy, wyświetlacz w smartfonie czy laptopie oszukuje mózg, który myśli, że cały czas jest dzień i jeszcze nie czas na wydzielanie melatoniny. Niestety nie jesteśmy jeszcze na takim etapie ewolucji, by nasz organizm automatycznie odróżniał światło sztuczne emitowane przez ekrany, od słonecznego. Wtedy problem właściwie by nie istniał, ale w zasadzie czym w ogóle jest melatonina?
Nie za dużo nie za mało
Melatonina jest hormonem, który odpowiada za prawidłowy cykl dobowy oraz zasypianie. Przez setki lat ewolucji nie mieliśmy dostępu do sztucznego światła o barwie zbliżonej do słońca. Dzięki temu cykl dobowy był bardzo rzadko zaburzony, a co za tym idzie, nie było problemów z wydzielaniem melatoniny. W ciągu ostatnich 100 lat znacząco się to zmieniło, a naukowcy próbują dokładniej zrozumieć, co było tego przyczyną.
![tryb nocny](https://technostrefa.com/content/uploads/2021/05/obraz_2021-05-01_195230.png)
Początkowo wspomniane badanie, jak i kilka innych potwierdzających później tę tezę sugeruje, że wydzielanie melatoniny jest połączone z korzystaniem z elektronicznych gadżetów przed snem. Z tym nie zgadza się jednak najnowsze badanie przeprowadzone przez Brigham Young University i Cincinnati Children’s Hospital Medical Center.
Ich zdaniem tryby nocne, które powodują „żółknięcie” ekranu, by bardziej zadbać o Wasze oczy są całkowicie nieskuteczne. Znacznie większe znaczenie ma tutaj zaangażowanie psychiczne oraz sama długość snu, niż odpowiednie wydzielanie melatoniny przez Wasz organizm.
Tryb nocny jest bezużyteczny
Według najnowszego badania tryb nocny jest całkowicie bezużyteczny. Lekarze z dwóch wcześniej wspomnianych placówek zebrali łącznie 167 studentów w wieku od 18 do 24 lat, by wykonać nowe badanie. Cały eksperyment był przeprowadzony na przykładzie funkcji Night Shift, która obecna jest na urządzeniach Apple i został podzielony na dwie główne fazy.
Faza I
![tryb nocny](https://technostrefa.com/content/uploads/2021/05/obraz_2021-05-01_195655.png)
W pierwszej z nich uczestników podzielono na trzy wstępne grupy:
- pierwsza korzystała przed snem z telefonu z włączonym trybem nocnym
- druga przed snem używała telefonu z wyłączonym trybem nocnym
- trzecia w ogóle nie korzystała z telefonu przed snem
Badani z każdej z grup mieli spędzić w łóżku maksymalnie 8 godzin niezależnie czy korzystali ze smartfona czy też nie. Naukowcy wzięli pod uwagę takie czynniki jak czas zasypiania, moment zaśnięcia czy jakość snu. Co dość intrygujące za pomiary odpowiadały umieszczone na nadgarstkach akcelerometry mierzące aktywność w trakcie snu. Ponadto Ci, który dodatkowo korzystali wtedy ze smartfona mieli zainstalowaną dodatkową aplikację, która odpowiadała za monitorowanie użytkowania telefonu.
Co intrygujące badacze po zakończeniu fazy pierwszej nie wychwycili większych nieprawidłowości związanych ze snem. Rozbieżności pomiędzy studentami, którzy korzystali ze smartfona z włączonym i wyłączonym trybem nocnym były niewielkie. Podobnie sytuacja wyglądała, kiedy porównano wyniki z osobami, które z telefonu przed snem w ogóle nie korzystały. Dlatego zdecydowano się na fazę drugą.
Faza II
![światło niebieskie](https://technostrefa.com/content/uploads/2021/05/obraz_2021-05-01_195900.png)
Tym razem badacze podzielili badanych na dwie grupy. Pierwszą, która sypia średnio około 7 godzin na dobę, co jest wynikiem najbliższym zalecanych 8 godzin snu. Oraz drugą, która przesypia średnio 6 godzin. Przy takim podziale osoby śpiące dłużej wykazały, że jakość ich snu poprawiła się w momencie, kiedy zrezygnowali z telefonu przed pójściem do łóżka. Nie zauważali natomiast zmian pomiędzy korzystaniem ze smartfona z aktywnym trybem nocnym i bez niego.
Ciekawie wypadła natomiast grupa, która spała średnio 6 godzin na dobę. Tam nie miało absolutnie żadnego znaczenia czy zrezygnowali ze smartfona, używali go z włączonym trybem Night Shift czy też bez niego. Jeden z odpowiedzialnych za to badanie, niejaki doktor Chad Jensen postawił wniosek, że przy takiej ilości snu zmęczenie organizmu bierze górę.
![tryb nocny](https://technostrefa.com/content/uploads/2021/05/obraz_2021-05-01_195508.png)
Jednocześnie jego zdaniem, o ile nie można w pełni zignorować działania melaniny w organizmie człowieka, to trzeba także zwrócić uwagę na czynniki psychologiczne czy ogóle zaangażowanie umysłu w utrzymaniu uwagi. Dodatkowe pobudzenie do działania i wymuszenie skupienia mają być głównymi czynnikami utrudniającymi późniejsze zasypianie.
Wątpliwe badanie
Nic nie stoi na przeszkodzie, by zgodzić się z takim stwierdzeniem, o ile podparte jest odpowiednimi badaniami. W tym miejscu rodzi się pewien problem, na który niewiele osób zwraca uwagę. Zespół badawczy nie wyrzucił może wszystkich poprzednich badań do przysłowiowego kosza. Jednak wiele zastrzeżeń budzi zarówno grupa badanych jak i metodologia przeprowadzania eksperymentu.
Grupa badanych nie dość, że niezwykle mała w porównaniu do innych tego typu badań, to mocno ograniczona wiekowo. Pod uwagę zostali wzięci jedynie nastolatkowie z przedziału 18-24, gdzie cykl dobowy ze względu na wiek oraz trwającą edukację nierzadko jest zaburzony. Podobnie zresztą jak odpowiednie wydzielanie melatoniny. Wątpliwości budzą także metody pomiarów, których nie sprecyzowano w całym badaniu.
To w końcu jak?
![Night Shift](https://technostrefa.com/content/uploads/2021/05/obraz_2021-05-01_195949.png)
Odpowiedzi na pytanie czy tryb nocny jednoznacznie działa w zasadzie nie ma. Zarówno badacze sprzed 7 lat, jak i teraz doktor Jensen mają swoje racje, które trzeba dokładniej zbadać. Nie ulega wątpliwości, że nieodpowiednie wydzielanie melatoniny ma negatywny wpływ na jakość snu i może prowadzić do bezsenności.
Jednocześnie trzeba mieć na uwadze, że nawet „bezmyślne” scrollowanie przez tablicę w mediach społecznościowych wymaga od naszego mózgu przynajmniej odrobiny uwagi i skupienia. To także może przełożyć się na problemy z zasypianiem. Jeżeli stosujecie taki tryb w Waszym smartfonie czy laptopie, to nic nie stoi na przeszkodzie, by tak zostało. Jednak na dokładne wyniki badań przyjdzie nam jeszcze trochę poczekać.
Źródła: BYU, ScienceDirect, PNAS, IFLScience
Dodaj komentarz